1. AB sözleşmeleri hangi vergilerden muaftır?

AB sözleşmesi kapsamında yapılan harcamalar:

1.  İthalat vergisi
2.  KDV
3.  Özel tüketim vergisi
4.  Gelir ve kurumlar vergisi (rehberin 30. sayfası)
5.  Veraset ve intikal vergisi
6.  Damda vergisi
7.  Özel iletişim vergisi
8.  Motorlu taşıtlar vergisinden muaftır.

Muafiyetlerle ilgili detaylı bilgiye http://www.gib.gov.tr/fileadmin/mevzuatek/uluslararasi_mevzuat/27222.pdf adresinden ulaşabilirsiniz. 

 

2. KDV muafiyet sertifikası nasıl alınır?

KDV muafiyet sertifikasının alınması ile ilgili olarak öncelikle;

KDV muafiyet bilgi formunun doldurulması ve Bakanlığımıza onaylattırılması gerekir.

Gelir İdaresi Başkanlığına,

•  Dilekçe
•  Onaylı KDV muafiyet bilgi formu
•  Bakanlığımıza "aslı gibidir" olarak onaylatılmış sözleşme kopyası (özel şartlar kısmı)
•  İşe başlama belgesi ile başvurulması gerekir.

KDV muafiyet sertifikasının kullanımı ile ilgili detaylı bilgiye http://www.gib.gov.tr/fileadmin/beyannamerehberi/abmaliyardim_rehberi.pdf adresinden ulaşabilirsiniz.

 

3. KDV istisna sertifikasını hangi harcamalarımızda kullanabiliriz?

AT yüklenicisi KDV istisna sertifikasını yalnızca AT sözleşmesi kapsamında temin edeceği mal, hizmet ve işler için kullanabilir. http://www.gib.gov.tr/fileadmin/beyannamerehberi/abmaliyardim_rehberi.pdf adresinden ulaşabilirsiniz.

 

4. Yurtdışı yerleşik firmaların gelir vergisi yükümlülükleri nedir?

Yasal konularla ilgili olarak, bilindiği üzere sözleşmenin genel şartlar 7.1. maddesine göre yüklenici firmalar faydalanıcı ülkenin kanun ve kurallarına uymakla yükümlüdür.

Vergisel yükümlülükler ile ilgili olarak, IPA fonlarının temelini oluşturan Çerçeve Anlaşmanın 26c maddesine göre;

•  Yüklenici firmanın ülkesi ile ülkemiz arasında bir Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması varsa, ve
•  Sözleşmenin uygulama süresi 1 yıl içerisinde 183 günden fazla ise

yüklenici firmanın vergilendirme hakkı Türkiye'nindir. Bu verginin stopaj yerine gelir vergisi olarak ödenebilmesi için yüklenici firmanın,

•  Türkiye'de kayıtlı, tam mükellef olması, ya da
•  Türkiye'de bir daimi temsilci ataması gerekir.

Bu durumla ilgili olarak Bakanlığımızın resmi yazı ile bilgilendirilmesi gerekir.

 

5. Diğer yasal yükümlülükler nelerdir?

Sosyal Sigortalar Kurumu Yükümlülükleri

Sosyal Güvenlik Kurumu ile ilgili olarak yasal dayanak 5510 Sayılı SGK Kanunu ve 2008/88 Sayılı Genelgedir. Buna göre:

Yüklenici firmanın, sözleşme kapsamında çalışacak yardımcı personeli/uzmanları SGK'ya tabi olacaksa, yüklenici firmanın sözleşmenin uygulanacağı ilin Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne başvurarak ihale konusu iş ile ilgili işyeri tescilletmesi gerekir. Bu tescil sonrası alınan SGK numarası da Bakanlığımıza bildirilmelidir.

Yüklenici firmanın, sözleşme kapsamında çalışacak yardımcı personeli/uzmanları SGK'ya tabi olmayacaksa, yüklenici firmanın sözleşmenin uygulanacağı ilin Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne başvurarak SGK'ya tabi personeli olmadığı için ihale konusu iş ile ilgili işyeri dosyası açtırmayacağını bildirmesi ve bu konuya ilişkin olarak SGK'dan Bakanlığımıza yazı getirmesi gerekir.

Sözleşme kapsamında çalışacak uzmanlar ve diğer yardımcı personel, yüklenici firmanın kayıtlı olduğu işyerinin personeli ise SGK'ya bu konuda bilgi verilmesi ve aynı şekilde Bakanlığımızın konuya ilişkin olarak bilgilendirilmesi ve mevcut işyeri SGK numarasının bildirilmesi gerekir.

 

6. Hizmet sözleşmeleri ödemelerinde gerekli belgeler nelerdir?

Avans ödemesi için gerekli belgeler:

•  Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Ödeme talebi veya fatura
•  Avans tutarı kadar teminat mektubu

Avans ödemesine kadar SGK numarası, vergi kaydı gibi tüm yasal bildirimlerin Bakanlığımıza yapılması gerekir.

Ara ve final ödemeleri için gerekli belgeler:

•  Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Fatura
•  Her bir sayfası denetim firması tarafından mühürlenmiş/kaşelenmiş ve imzalanmış Bağımsız Denetim raporu
•  Bağımsız denetim firması faturası
•  Adam günler ve arizi bütçe için hazırlanmış finansal rapor
•  Ödemeye ilişkin döneme ait ara raporun onaylandığına dair Uygulama Bölümünün onayını belgeleyen elektronik posta veya resmi yazı örneği
•  Onaylı zaman çizelgelerinin birer kopyası
•  Uzman onayları
•  Varsa hafta sonu, resmi tatil, evde çalışma günlerinin onayları
•  Varsa Faydalanıcı ve Bakanlığımızca onaylanmış arizi bütçe harcama onayları
•  Arizi bütçe harcamalarına ilişkin fiş, fatura kopyaları ve destekleyici dokümanlar ile uzmanların şehir dışı görevleri için talep edilen harcırah ödemelerine ilişkin şehir dışı konaklamalarını ispatlayan uçuş belgesi, otobüs bileti kopyaları, konaklama belgesi vb.
•  Varsa ilgili SGK'dan alınan "borcu yoktur yazısı"

 

7. İnşaat sözleşmeleri ödemelerinde gerekli belgeler nelerdir?

Avans ödemesi

•  Müşavir firma tarafından hazırlanmış ve ödemeyi onayladığını belirten, Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Müteahhidin, müşavir firmaya ödeme talebini gönderdiği yazının fotokopisi
•  Ara ödeme sertifikası (No:0)
•  Ödeme talebi/Fatura
•  Avans tutarı kadar teminat mektubu
•  Sosyal Sigortalar Kurumu (SGK) işyeri başvuru belgesi
•  Sigorta poliçesi
•  Sigorta poliçe bedelinin ödendiğini gösteren dekont

Ara ödemeler:

•  Müşavir firma tarafından hazırlanmış ve ödemeyi onayladığını belirten, Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Müteahhidin, müşavir firmaya ödeme talebini gönderdiği yazının fotokopisi
•  Ara ödeme sertifikası (No: 1,2,3….)
•  Fatura
•  Aylık rapor
•  Avans ödemesinde verilmemişse sigorta poliçesi (ilk ödeme talebine kadar verilmiş olmalıdır)
•  Sigorta poliçesi primlerinin ödendiğini gösteren belge
•  SGK borcu yoktur yazısı
•  Menşei (Şahadatnamesi) Belgesi

Final ara ödeme:

•  Müşavir firma tarafından hazırlanmış ve ödemeyi onayladığını belirten, Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Müteahhidin, müşavir firmaya ödeme talebini gönderdiği yazının fotokopisi
•  Final ödeme sertifikası
•  Fatura
•  Aylık rapor
•  SGK borcu yoktur yazısı
•  Tamamlama Bildirisi (FIDIC 14.10- Statement at Completion)

İhtiyat kesintisi ödemesi: (Retention money payment):

•  Müşavir firma tarafından hazırlanmış ve ödemeyi onayladığını belirten, Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Müteahhidin, müşavir firmaya ödeme talebini gönderdiği yazının fotokopisi
•  Ödeme talebi
•   İhale makamınca imzalanmış geçici kabul belgesi
•  Final ödeme sırasında verilmemişse Tamamlama Bildirisi (FIDIC 14.10- Statement At Completion)

Final ödemesi:

•  Müşavir firma tarafından hazırlanmış ve ödemeyi onayladığını belirten, Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Müteahhidin, müşavir firmaya ödeme talebini gönderdiği yazının fotokopisi
•  Final raporu
•  Fatura
•  SGK İlişiksizlik Belgesi
•  Kesin Kabul Sertifikası
•  İlişiksizlik Bildirimi (FIDIC 14.12 –Discharge)
•  Varsa Test Sertifikası 

 

8. Tedarik sözleşmelerinde ödeme için gerekli belgeler nelerdir?

Avans ödemesi:

•  Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Ödeme talebi veya fatura
•  Avans tutarı kadar teminat mektubu

Final ödemesi:

•  Finans Bölümü dikkatine üst yazı
•  Fatura
•  Geçici Kabul Sertifikası
•  SGK İlişiksizlik Belgesi (piyasada hazır halde alınıp satılmayan mallar için)
•  Menşei (Şahadetnamesi) Belgesi ve/veya Türk Malı Belgesi
•  Varsa Test Sertifikası

 

9. Uygun olmayan harcamalar nelerdir?

Türkiye Cumhuriyeti ve AB Komisyonu arasında imzalanan Çerçeve Anlaşması 26. Maddesine göre vergiler ve eş etkili harçlar uygun harcama değildir. Bazı fatura veya fişler vergi içerebilir. Bu durumda, finansal rapor hazırlanırken bu faturaların içerdikleri vergi miktarlarının düşülerek ödemesi talep edilmelidir.

Finansman Anlaşması 35. Maddesine göre aşağıdaki harcamalar uygun harcama değildir.

•  Arazi ve bina kiralama veya satın alma
•  Cezalar ve mahkeme masrafları
•  İşletme giderleri
•  İkinci el ekipman
•  Banka masrafları, garanti masrafları ve benzeri harcamalar
•  Kur değişim masrafları, kur zararları ve diğer salt finansman giderleri
•  Bağışlar
•  Altyapı için amortisman giderler

Finansman Anlaşması Madde 35'e göre, ödemelerde "sağlam finansal yönetim" ilkesi ile maliyet etkinliği ve ekonomiklik kriterleri dikkate alınmalıdır.

Bu kapsamda;

İhale Makamı ve/veya Proje Yararlanıcısı (ERA) tarafından proje amaçlarına uygun bulunmayan harcamalar, sözleşmede onaylanması gereken ancak onaylanmamışonaylanmamışveya sözleşme açılış toplantılarında ihale makamınca ödemeye esas olarak belirtilen onayların, destekleyici dokümanların eksikliği ve harcamaların maliyet açısından ekonomik, etkin ve verimli olmadığı durumlarda ihale makamı harcamaları uygun olmayan harcamalar olarak red edebilir.

 

10. Arizi bütçe kapsamında Avro döviz cinsi dışında yapılan harcamaların Avro olarak raporlanması için kullanılacak kur nedir?

Para cinsi Avro dışında olan harcamalar için, Europeaid (http://ec.europa.eu/budget/contracts_grants/info_contracts/inforeuro/index_en.cfm) sayfasında yer alan, harcamanın yapıldığı aya ait kur kullanılarak ilgili harcamanın Avro cinsinden karşılığı talep edilmelidir.

 

11. Ödemelerin ötelenme nedenleri nelerdir?

İhale Makamıödeme taleplerine ilişkin eksiklik tespit etmesi halinde yüklenicilerden eksiklerin giderilmesiniveya yeni destekleyici dokümanları talep edebilir. İlgili dokümanlar Makamımıza gönderilene kadar ödeme süreci ertelenir.

 

12. Avansın temizlenmesi nasıl yapılır?

Ücret bazlı hizmet sözleşmelerinde avans, Genel Şartlar 29.1 maddesine göre, inşaat sözleşmelerinde ise avans, FIDIC Madde14.2'ye göre temizlenmektedir.

 

13. Faturalandırmalar hangi merciye yapılıyor? Ödeme süreci nasıl işliyor?

Faturalar yüklenici tarafından, Daire Başkanlığımız Finans Bölümüne iletilir. Faaliyetlerin uygun olarak gerçekleştiğine dair ara dönem raporları yararlanıcılar tarafından incelenip ön onayı verildikten sonra, Başkanlığımızca ödemeleri yapılır.

 

14. Projenin uygulama aşamasında personel giderleri karşılanıyor mu?

Personel giderleri gerek proje geliştirme safhasında gerekse uygulama ve sonrasında; IPA mevzuatı kapsamında karşılanamaz.

 

15. Menşei kuralı nedir? Menşei Belgesi nedir? Nereden alınır ve sunulması zorunlu mudur?

Avrupa Topluluğu tarafından finanse edilen sözleşmeler kapsamında alımı yapılan mal ve malzemelerin Topluluk veya uygun bulduğu ülkeler menşeili olması zorunludur. Bunun için AT yüklenicileri tedarik ettikleri mal ve malzemeler için sözleşmelerinde belirtildiği üzere menşei belgesi sunmak ile yükümlüdür. Türk malları için sunulacak menşei belgesi Türk Malı Belgesi'dir.

"Katılım Öncesi Yardım Aracı (IPA) Kapsamında Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği Tarafından Bastırılan Türk Malı Belgesi'nin Tanzim ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslar" yayınlanmıştır. 1 Kasım 2012 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeye ilişkin ayrıntılı bilgiyi http://www.tobb.org.tr/DisTicaretMudurlugu/Sayfalar/Duyurular.aspx adresinden bulabilirsiniz.